Μη υπόχρεοι απεικόνισης συναλλαγών (τήρησης βιβλίων κλπ)


Δεν είναι υπόχρεοι απεικόνισης συναλλαγών τα φυσικά πρόσωπα, με εξαίρεση τους ελεύθερους επαγγελματίες, τα οποία, ευκαιριακά και ως παρεπόμενη απασχόληση, πωλούν προϊόντα ή παρέχουν υπηρεσίες για τις οποίες εκδίδονται στοιχεία από τον αντισυμβαλλόμενο.

 

Οι μη υπόχρεοι απεικόνισης συναλλαγών είναι φυσικά πρόσωπα (με εξαίρεση αυτούς που ασκούν ελευθέριο επάγγελμα κατονομαζόμενο στην παράγραφο 1 του 48 του ν. 2238/1994, όπως γιατροί, δικηγόροι, λογιστές, μηχανικοί κ.λπ.) και υπό τις ακόλουθες αθροιστικά προϋποθέσεις:

• Η ευκαιριακή άσκηση παρεπόμενης δραστηριότητας, πώλησης αγαθών ή παροχής υπηρεσιών. Ως ευκαιριακή παρεπόμενη δραστηριότητα χαρακτηρίζεται η δραστηριότητα που ασκείται όχι κατά σύστημα και αποδεικνύεται από πραγματικά γεγονότα, τα οποία κρίνονται από τον αρμόδιο προϊστάμενο Δ.Ο.Υ. Τέτοια πραγματικά γεγονότα αποτελούν ιδίως η συνέχεια ή μη της άσκησης της δραστηριότητας αυτής, η ύπαρξη ιδιαίτερης επαγγελματικής εγκατάστασης, η ύπαρξη ιδιαίτερου εξοπλισμού και μηχανικών μέσων για την παροχή των υπηρεσιών αυτών και γενικότερα εάν η παροχή των υπηρεσιών αυτών έχει τα χαρακτηριστικά της οργανωμένης επιχείρησης.

• Ο αντισυμβαλλόμενος προς στον οποίο παρέχεται η υπηρεσία ή πωλούνται τα αγαθά πρέπει να είναι πρόσωπο που έχει υποχρέωση να εκδίδει στοιχείο προβλεπόμενο από τις διατάξεις του Κ.Φ.Α.Σ. για τις πράξεις αυτές, δηλαδή πρόσωπο υπόχρεο του Κ.Φ.Α.Σ. ή πρόσωπο της παραγράφου 1 του άρθρου 3 του Κώδικα αυτού. Αυτός που έστω και ευκαιριακά παρέχει υπηρεσίες ή πωλεί αγαθά σε ιδιώτες είναι υπόχρεος του Κ.Φ.Α.Σ

Ο χαρακτηρισμός του πιο πάνω προσώπου ως μη υπόχρεου για τις εν λόγω ευκαιριακές πράξεις δεν συναρτάται από το ύψος της αμοιβής του ή από την αξία των πωλούμενων αγαθών.

Τονίζεται ότι λαμβανομένου υπόψη ότι η διάταξη αυτή αναφέρεται στον χαρακτηρισμό προσώπου ως μη υπόχρεου, δεν καταλαμβάνει το φυσικό πρόσωπο που ήδη είναι υπόχρεο εφαρμογής του Κ.Φ.Α.Σ. και παράλληλα ευκαιριακά παρέχει άλλες υπηρεσίες ή πωλεί άλλα αγαθά.

Αλλά πρόσωπα μη υπόχρεα εφαρμογής των διατάξεων του Κ.Φ.Α.Σ. είναι:

α) Ο αγρότης του ειδικού καθεστώτος των διατάξεων των άρθρων 41 και 42 του Φ.Π.Α. και το εισόδημά του από την άσκηση της δραστηριότητάς του αυτής προσδιορίζεται στη Φορολογία Εισοδήματος με αντικειμενικό τρόπο. Έτσι υπόχρεοι εφαρμογής είναι ο αγρότης:

αα) του κανονικού καθεστώτος συμπεριλαμβανομένων και αυτών που προαιρετικά επέλεξαν το καθεστώς αυτό

αβ) αυτός που πωλεί τα αγαθά του στη λαϊκή αγορά και μόνο για την πώληση αυτή

β) ο συγγραφέας και ο εισηγητής δημόσιος ή ιδιωτικός υπάλληλος ή συνταξιούχος, εφόσον βέβαια δεν είναι υπόχρεος εφαρμογής του Κ.Φ.Α.Σ. για άλλη δραστηριότητα.

Νέοι υπόχρεοι εφαρμογής του Κ.Φ.Α.Σ.

Με τις διατάξεις Κ.Φ.Α.Σ. είναι υπόχρεοι εφαρμογής του ορισμένα πρόσωπα που με τις προϊσχύουσες διατάξεις της παραγράφου 1 του άρθρου 2 του Κ.Β.Σ. δεν χαρακτηρίζονταν ως επιτηδευματίες. Τα πρόσωπα αυτά είναι:

α) Το φυσικό πρόσωπο που συστηματικά παρέχει υπηρεσίες σε πρόσωπα της παραγράφου 1 του άρθρου 3 (Δημόσιο, Ν.Π.Δ.Δ. κ.λπ.) και σύμφωνα με την παράγραφο 1 του άρθρου 3 του ν. 2859/2000 (Φ.Ε.Κ. 248 Α’) δεν θεωρείται ότι ασκεί δραστηριότητα υπαγόμενη στο Φόρο Προστιθέμενης Αξίας

β) Το φυσικό πρόσωπο που συνδέεται με σχέση μίσθωσης έργου με φορέα εκτέλεσης ερευνητικού έργου το οποίο χρηματοδοτείται ή επιχορηγείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση, εφόσον το εισόδημά του φορολογείται στη Ζ1 πηγή. Εάν φορολογείται στη Ζ3 πηγή τότε μπορεί να εφαρμόζονται οι διατάξεις της προαναφερόμενης παραγράφου 2, εφόσον καλύπτονται οι προϋποθέσεις που ορίζονται από αυτές.

γ) Οι παραπάνω αναφερόμενοι αγρότες. Τα παραπάνω πρόσωπα που από 1/1/2013 είναι υπόχρεα, για πρώτη φορά, εφαρμογής των διατάξεων του Κ.Φ.Α.Σ. πρέπει κατ’ αρχήν να υποβάλλουν δήλωση έναρξης εργασιών. Για τη διευκόλυνση των υπόχρεων αυτών η δήλωση έναρξης εργασιών στο τμήμα μητρώου μπορεί να υποβληθεί εμπρόθεσμα μέχρι τον χρόνο έκδοσης του πρώτου φορολογικού στοιχείου προς τον αντισυμβαλλόμενο και όχι πέραν του χρόνου υποβολής της δήλωσης Φ.Π.Α.

Στο φόρο υπόκειται:
α) κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, ημεδαπό ή αλλοδαπό ή ένωση προσώπων, εφόσον ασκεί κατά τρόπο ανεξάρτητο οικονομική δραστηριότητα, ανεξάρτητα από τον τόπο εγκατάστασης, τον επιδιωκόμενο σκοπό ή το αποτέλεσμα της δραστηριότητας αυτής,
β) κάθε πρόσωπο, το οποίο πραγματοποιεί περιστασιακά παράδοση ενός καινούργιου μεταφορικού μέσου, το οποίο αποστέλλεται ή μεταφέρεται προς άλλο κράτος – μέλος.
Δε θεωρείται ότι ασκούν οικονομική δραστηριότητα κατά τρόπο ανεξάρτητο οι μισθωτοί και λοιπά φυσικά πρόσωπα, τα οποία συνδέονται με τον εργοδότη τους με σύμβαση εργασίας ή με οποιαδήποτε άλλη νομική σχέση που δημιουργεί δεσμούς εξάρτησης, όσον αφορά τους όρους εργασίας ή την αμοιβή και συνεπάγεται την ευθύνη του εργοδότη.
γ) κάθε πρόσωπο, το οποίο πραγματοποιεί ευκαιριακά πράξεις του άρθρου 6, εφόσον με δήλωσή του ενταχθεί στο κανονικό καθεστώς Φ.Π.Α.
δ) η κοινοπραξία που κατασκευάζει ακίνητο με το σύστημα της αντιπαροχής, καθώς και η κοινωνία που κατασκευάζει ακίνητο σε οικόπεδο ή αγροτεμάχιο που ανήκει στα μέλη της, για τις παραδόσεις και αυτοπαραδόσεις που διενεργούνται από τα μέλη τους, σύμφωνα με τα άρθρα 6 και 7.
ΑΠΑΛΛΑΓΗ ΜΕ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΙΚΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ

Από την τήρηση βιβλίων και την έκδοση στοιχείων λιανικής απαλλάσσεται το φυσικό πρόσωπο υπόχρεο εφαρμογής του Κ.Φ.Α.Σ., το οποίο κατά την προηγούμενη διαχειριστική περίοδο πραγματοποίησε συνολικά ακαθάριστα έσοδα από την πώληση αγαθών και την παροχή υπηρεσιών μέχρι πέντε (5.000) χιλιάδες ευρώ.

Εξαιρούνται της εν λόγω απαλλαγής και τηρούν τουλάχιστον απλογραφικά βιβλία, τα πιο κάτω πρόσωπα ακόμη και εάν τα έσοδά τους είναι μέχρι 5.000 ευρώ.

α) ο ασκών ελευθέριο επάγγελμα,

β) αυτός που πραγματοποιεί ακαθάριστα έσοδα κατά ποσοστό άνω του 60% από την πώληση αγαθών ή την παροχή υπηρεσιών σε άλλο υπόχρεο απεικόνισης συναλλαγών, σε πρόσωπα της παραγράφου 1 του άρθρου 3 και σε αγρότες του ειδικού καθεστώτος Φ.Π.Α.,

γ) αυτός που εξάγει τα αγαθά του ανεξαρτήτως ποσοστού,

δ) τα πρόσωπα της παραγράφου 23 του άρθρου 4 του Κ.Φ.Α.Σ (εκμεταλλευτής χώρου διαμονής ή φιλοξενίας, εκπαιδευτηρίου, κλινικής ή θεραπευτηρίου, κέντρου αισθητικής, γυμναστηρίου, χώρου στάθμευσης, γιατροί και οδοντίατροι όλων των ειδικοτήτων),

ε) το φυσικό πρόσωπο που παρέχει υπηρεσίες από δική του επαγγελματική εγκατάσταση,

στ) το φυσικό πρόσωπο που παρέχει υπηρεσίες επισκευής ή συντήρησης τεχνικών έργων ή εγκαταστάσεων επιτηδευματιών ή μη.

Σημειώνεται ότι διευκρινίσεις για τα πρόσωπα που αφορά η εξαίρεση των πιο πάνω περιπτώσεων ε’ και στ’ έχουν δοθεί με την παράγραφο 1 του άρθρου 1 της ΠΟΛ.1091/14.6.2010.
 Νέα πρόσωπα μη απαλλασσόμενα

Με τις νέες ισχύουσες διατάξεις της παραγράφου 3 του άρθρου 3 του Κ. Φ.Α. Σ. δεν απαλλάσσονται από την τήρηση βιβλίων, σε σχέση με τις αντίστοιχες προϊσχύουσες διατάξεις:

α) Ο υπόχρεος που παρέχει υπηρεσίες και/ή πωλεί αγαθά με ακαθάριστα έσοδα από 5.000 έως 10.000 ευρώ.

β) Ο υπόχρεος που αναφέρεται στις πιο πάνω περιπτώσεις ε’ και στ’.

Γενικές επισημάνσεις και δυνατότητες για τους υπόχρεους των παραπάνω περιπτώσεων α) και β).

Δεδομένου ότι η ψήφιση των κοινοποιούμενων διατάξεων πραγματοποιήθηκε σε χρόνο μεταγενέστερο της έναρξης εφαρμογής τους, παρέχεται η δυνατότητα τακτοποίησης των υποχρεώσεων των επιχειρήσεων, ως ακολούθως.

Δήλωση μεταβολής

Η δήλωση μεταβολής από τους πιο πάνω υπόχρεους μπορεί να υποβληθεί μέχρι την 15η Φεβρουαρίου 2013 χωρίς την επιβολή προστίμου της παρ. 1 του άρθρου 4 του ν. 2523/1997 όπως ισχύει. Η δήλωση αυτή υποβάλλεται από τους υπόχρεους, οι οποίοι με βάση τις διατάξεις του ΚΦΑΣ (πριν την εν λόγω τροποποίησή τους), έχουν ήδη υποβάλλει δήλωση μεταβολής για απαλλαγή καθώς και από τους υπόχρεους, οι οποίοι ήταν απαλλασσόμενοι από την τήρηση βιβλίων το 2012 και με τις νέες διατάξεις παύουν να είναι απαλλασσόμενοι (υπόχρεοι που πωλούν αγαθά με ακαθάριστα έσοδα από 5.000 έως 10.000 ευρώ).

Επισημαίνεται ότι δεν υποβάλλουν δήλωση μεταβολής οι πιο πάνω νέοι υπόχρεοι τήρησης βιβλίων, οι οποίοι το 2012 τηρούσαν βιβλία και με τις νέες διατάξεις εξακολουθούν να έχουν την υποχρέωση αυτή, εκτός της περίπτωσης που έχει ήδη υποβληθεί σχετική δήλωση μεταβολής για απαλλαγή από την τήρηση βιβλίων.

Έκδοση αποδείξεων λιανικών συναλλαγών

Οι ανωτέρω υπόχρεοι εκδίδουν τις αποδείξεις λιανικών συναλλαγών σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 7 του Κ.Φ.Α.Σ. και του ν. 1809/1988, για τις υπηρεσίες που παρέχουν και τα αγαθά που πωλούν, το αργότερο από 16.2.2013, θεωρούν δε το Βιβλιάριο Συντήρησης Επισκευών (Β.Σ.Ε.) και υποβάλλουν τη δήλωση της Φορολογικής Ταμειακής Μηχανής στις περιπτώσεις που υπάρχει σχετική υποχρέωση έως 28.2.2013.

ΜΗ ΚΑΤΑΒΟΛΗ Φ.Π.Α.
Είμαστε η μοναδική χώρα στην Ευρώπη η οποία εντάσσει στο σύστημα υποχρεωτικής πληρωμής του ΦΠΑ όλους ανεξαιρέτως τους επαγγελματίες. Έτσι, εκτοξεύει το διαχειριστικό κόστος στα ύψη ενώ στην πραγματικότητα χάνει έσοδα καθώς οι «μικροί» εμφανίζουν περισσότερες δαπάνες απ’ ότι έσοδα με αποτέλεσμα να δικαιούνται επιστροφής φόρου.Απαλλαγή από τον ΦΠΑ μπορούμε να εξασφαλίσουμε

όταν  μπορούμε να εισπράττουμε αμοιβές έως 5.000 ευρώ τον χρόνο με τη λεγόμενη απόδειξη δαπάνης. Την απόδειξη δαπάνης τη χορηγεί ο εργοδότης (ο λήπτης της υπηρεσίας που παρέχεται για την ακρίβεια) με τους ακόλουθους «κανόνες»:

  1. 1.Παρακρατεί φόρο 20% τον οποίο και αποδίδει στην εφορία
  2. 2.Παρακρατεί χαρτόσημο 3,6% το οποίο επίσης αποδίδει στο δημόσιο. Έτσι, για αμοιβή 1000 ευρώ, ο ενδιαφερόμενος εισπράττει 764 ευρώ.

Με την απόδειξη δαπάνης, ο ενδιαφερόμενος έχει τρία πλεονεκτήματα:

  1. 1.Δεν χρειάζεται να κάνει έναρξη επαγγέλματος στην εφορία κάτι που σημαίνει ότι δεν τηρεί βιβλία και στοιχεία ενώ δεν υποχρεούται να μπει σε καθεστώς ΦΠΑ
  2. 2.Δεν χρειάζεται να εγγραφεί στο ΤΕΒΕ κάτι που σημαίνει ότι απαλλάσσεται από την υποχρέωση καταβολής ασφαλιστικών εισφορών, το ύψος των οποίων ανέρχεται σε τουλάχιστον 3000 ευρώ τον χρόνο ακόμη και για κάποιον που ξεκινάει τώρα να κάνει δουλειά
  3. 3.Δεν καταβάλλει το τέλος επιτηδεύματος το οποίο διαμορφώνεται στα 650 ευρώ για όποιον έχει συμπληρώσει τουλάχιστον τρία χρόνια από την ημερομηνία έναρξης του επαγγέλματός του.

Υπάρχουν φυσικά και τα μειονεκτήματα. Για παράδειγμα, ο ελεύθερος επαγγελματίας που θα υποχρεωθεί να κάνει κανονική έναρξη στην εφορία, δεν πληρώνει χαρτόσημο (άρα έχει 3,6% λιγότερες κρατήσεις) ενώ μπορεί να εμφανίσει επαγγελματικές δαπάνες και να μειώσει τον τελικό φόρο. Αντίθετα, στην απόδειξη δαπάνης, δυνατότητα εμφάνισης επαγγελματικών δαπανών, δεν υπάρχει δεδομένου ότι δεν έχει γίνει έναρξη και ως εκ τούτου δεν τηρούνται βιβλία.

Πως φορολογείται

Η απόδειξη δαπάνης, φορολογείται ως εισόδημα από ελεύθερο επάγγελμα. Αυτό σημαίνει ότι με το νέο έτος, επί του ποσού της δαπάνης θα επιβάλλεται φόρος 26%. Ήδη, θα έχει παρακρατηθεί από τον εργοδότη το 20% οπότε όταν έρχεται η ώρα υποβολής της φορολογικής δήλωσης, ο φορολογούμενος θα πληρώνει τη διαφορά.

Δηλαδή:

Φορολογούμενος εισπράττει με απόδειξη δαπάνης, 10.000 ευρώ. Στην τσέπη του βάζει 7640 ευρώ μετά την αφαίρεση του χαρτόσημου και της παρακράτησης φόρου. Όταν έρχεται η ώρα υποβολής της δήλωσης, πληρώνει 600 ευρώ επιπλέον (σ.σ.2600 ευρώ είναι ο φόρος που του αναλογεί μείον 2000 ευρώ που έχουν παρακρατηθεί ίσον 600 ευρώ). Άρα, το τελικό καθαρό ποσό που του απομένει είναι 7040 ευρώ.


Γιάννης Αντωνιάδης
Αξκός Οικονομολόγος ε.α.
Πρόεδρος Συνδ. Αποφ. ΣΣΑΣ
Φοροτ/κός Α’-Μέλος Ο.Ε.Ε.

Leave a Comment